بنام خدا
بیان مسأله
مرکز بررسی های استراتژیک با توجه به اهمیت موضوع صنعت خودرو و همچنین دغدغه مقام معظم رهبری در خصوص کیفیت صنعت خودرو کشور و چندوجهی بودن مسائل ناظر به این حوزه، جهت شناسایی راهکارها و راهبردهای ارتقای کیفیت صنعت خودرو کشور اقدام به بهره گیری از خرد جمعی تمامی اندیشمندان، نخبگان و مدیران کشور از طریق این جمع سپاری نموده است. بر همین اساس مشارکت کنندگان محترم پس از مطالعه دقیق مطالب بیان شده در ذیل و همچنین مدنظر قراردادن اسناد راهبردی بارگذاری شده در همین بخش با کلیک برروی گزینه "مشارکت در این طرح"، اقدام به بارگذاری مطالب خود نمایند.
صنعت خودروسازی ایران با تولید بدنه اتوبوس و کامیون از سال 1319 ه.ش آغاز گردید و تا کنون که تقریباً هشتاد سال از آن میگذرد تاریخ کمفراز و پرنشیبی را پشت سر گذاشته است. چنانکه همواره با این پرسش کلیدی رو به رو بوده است که چگونه کشوری نظیر کره جنوبی که در آغاز راه خودروسازی همردیف ایران بود، امروزه توانسته است در بازارهای جهانی جای خود را تثبیت کند؟ غلبه نگاه غیرحرفهای بر صنعت خودروسازی ایران، به همان سالهای ابتدایی حیات این صنعت بازمیگردد.
هیوندای کره شرکتی بود که بعد از جنگ دو کره (۱۳۴۶ ه.ش) به صنعت خودرو ورود و کار خود را با مونتاژ یکی از محصولات فورد آغاز میکند. در ایران نیز، مونتاژ پیکان که متعلق به شرکت در حال ورشکستگی به نام تالبوت بود علیرغم میل مدیرعامل، در دستور کار ایرانناسیونال قرار میگیرد. مطالعات و شواهد نشان می دهد که نقش شاه در این مساله پررنگ بوده و در حقیقت شاه دستور به همکاری ایرانناسیونال با شرکت تالبوت را میدهد. بنابراین تولید پیکان ثمره تصمیم شاه است. بدین ترتیب نخستین خشت صنعت خودرو ایران به کجی نهاده شده و این انحراف تا کنون ادامه داشته است.
در صنعت خودروسازی مسئلهی کیفیّت در درجهی اوّل است. رسیدگی به افزایش قیمت خودروهای داخلی در عین کاهش کیفیت، مسألهای است که امروزه به یک مطالبه در سطح مسئولین و عموم مردم تبدیل شده است. بازنگری در کیفیت اداره این صنعت جنبههای مختلفی دارد که برای نمونه میتوان به لزوم اصلاح ساختار، خروج از وضعیت دولتی، رقابتپذیری و ... اشاره کرد. بنابراین مسئله اصلی این جمع سپاری بررسی دلایل عدم موفقیت صنعت خودروسازی کشور و ارائه راهکارها و راهبردها جهت ارتقای کیفیت صنعت خودروسازی کشور است.
دلایل بروز مساله
باعنایت به مسائل فوق الذکر مهم ترین دلایل بروز این مسئله عبارت اند از:
1.حمایت دولت از صنعت خودرو؛
2. تحریم صنعت خودروسازی کشور؛
3.ضعف در توجه به فرایند تحقیق و توسعه در خودروسازهای کشور؛
4.عدم وجود استانداردهای داخلی متناظر با استانداردهای بین المللی و ضعف در نظارت بر پیاده سازی استانداردهای موجود.
سوالات کلیدی
اهم سوالاتی که مشارکت کنندگان محترم در طرح ارسالی خود باید به آن پاسخ دهند، عبارت اند از:
1. چه راهبردها و راهکارهایی برای ارتقای کیفیت صنعت خودرو میتوان ارائه داد؟
2.مهمترین فرصت ها و تهدیدهای صنعت خودروسازی ایران چیست؟
3. پس از شناسایی نارسایی ها و ارائه راهکارها، نقطه عزیمت اصلاح صنعت خودرو برای رسیدن به نقطه مطلوب چیست؟
4.. از حیث امکان بهرهبردای، تجربه کدام کشورها برای صنعت خودروسازی ایران رهگشا خواهد بود؟
عناوین طرح ها و ایده های پژوهشی
باتوجه به گسترده بودن حوزه های مربوط به صنعت خودروسازی عناوین پیشنهادی جهت ارسال طرح و ایده های پژوهشی به شرح ذیل است:
1. بررسی سیاست های بکارگیری استراتژی مشترکسازی مجموعهها و پلتفرم مشترک بین شرکتهای خودروساز (صرفه جویی ناشی از مقیاس، کاهش هزینههای عمومی، کاهش ریسک توسعه محصولات جدید، کاهش زمان ارائه محصول جدید به بازار)
2. بررسی راهبردها و راهکارهای توسعه مشارکتهای بین بنگاهی در حوزه جذب، انتقال، خرید و یا توسعه فناوری مورد نیاز صنعت خودرو
3. بررسی راهبردها و راهکارهای طراحی و توسعه مشترک محصول در حوزه تکنولوژی های نوین در بخش قوای محرکه (به ویژه موتورهای پایه گازسوز، بنزینی، دیزلی، برقی و هیبریدی)، سیستمهای انتقال قدرت، مجموعه های برق و الکترونیک و غیره
4. بررسی اجرای برنامه های اعتبارسنجی و رتبه بندی شرکتهای قطعه ساز و مجموعه ساز
5. بررسی راهبردهای ایجاد مجموعهسازان بزرگ در تولید قطعات و مجموعههای رقابتپذیر(FULL SERVICE SUPLIER)
6. بررسی فرصت ها و تهدیدهای سیاست حمایت و پشتیبانی از صنعت خودروسازی داخلی و سیاست افزایش واردات خودروهای خارجی.